{"id":720,"date":"2014-06-03T00:32:00","date_gmt":"2014-06-02T22:32:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/?p=720"},"modified":"2014-06-04T11:34:24","modified_gmt":"2014-06-04T09:34:24","slug":"aardappelplaag-waarschuwing-en-bestrijding","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/berichten\/aardappelplaag-waarschuwing-en-bestrijding\/","title":{"rendered":"Aardappelziekte : waarschuwing en bestrijding (syn aardappelplaag, phytophthora)"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">Inleiding<\/span><\/strong><\/p>\n<p>4 juni 2014. We kregen al regelmatig wat regen te verwerken. Het aardappelloof is al goed ontwikkeld waardoor het minder goed opdroogt. Kortom, de ideale omstandigheden voor aardappelziekte zijn al een hele tijd\u00a0aan de gang. Er was al aardappelziekte gesignaleerd. Met de huidige regen en de aangekondigde opwarming zullen er nieuwe infecties optreden. <strong>Controleer uw gewas vanaf nu elke dag<\/strong>! En grijp bij vaststelling van de ziekte onmiddelijk in. Maar omdat de omstandigheden zo slecht zijn, is preventief ingrijpen aan te raden. Omdat er ook na het weekend opnieuw regen voorspeld wordt blijft de situatie de komende twee weken zeer gunstig voor de ontwikkeling van de aardappelziekte.<br \/>\nAls de bladeren van aardappelen gedurende een bepaalde tijd nat blijven, dan is de kans op de kieming van de sporen van de schimmel groot. Een preventieve bestrijding moet nu zeker uitgevoerd worden, indien nog niet gebeurd. Hebt u al eens behandeld, dan is het nu tijd voor een nieuwe gewasbescherming.<\/p>\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>De vrees bestaat dat gewone preventiemaatregelen, zonder bespuiting, dit jaar, 2014, \u00a0onvermijdelijk tot catastrofes zal leiden in veel tuintjes!!!! \u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n<p><strong>Preventief<\/strong><br \/>\nHet is zaak de kieming van de sporen van de aardappelplaag voor te zijn. In principe moet de behandeling tijdig gestart worden zodat ook de onderste bladeren beschermd worden. Dit is nog moeilijk te verwezenlijken als het gewas helemaal dicht gegroeid is en al in bloei staat. Best wordt met de bespuiting begonnen als de planten elkaar in de rij beginnen te raken.<\/p>\n<p>Indien er al aardappelplaag aanwezig is moeten de zieke plekken zo grondig mogelijk verwijderd worden en onmiddellijk gevolgd worden door een bespuiting. Zo kan je de kieming van sporen &#8211; (afkomstig van de zieke planten) &#8211;\u00a0 op het gezonde aardappelloof voorkomen.<\/p>\n<p><strong>Bespuiting<\/strong><\/p>\n<p>Gebruik bij de bespuiting voldoende water zodat het loof volledig nat wordt. De planten goed bevochtigen, maar afdruipen van de spuitvloeistof voorkomen. Dit betekent bij een volgroeid gewas meestal zo&#8217;n tien later water per 100 m\u00b2.<br \/>\nDe aandroogtijd van de middelen schommelt, afhankelijk van het middel,\u00a0 tussen de 1 en maximaal 6 uur. Het hoeft dus geen hele dag droog te blijven vooraleer een behandeling kan uitgevoerd worden. Een viertal uur is meestal voldoende.<\/p>\n<p>Hou rekening met de wachttijd van het product, meestal twee tot drie weken voor het oogsten. Vooral belangrijk bij de vroege aardappelen. Behandel enkele rijen die je binnenkort wenst te oogsten dan maar niet.<\/p>\n<p>Bespuiting gebeuren bij vochtig, warm weer met bijna dagelijks regen op zijn minst wekelijks. Bij normaal weer, toch op zijn minst drie keer tijdens de junimaand. Daarna zou het ergste achter de rug moeten zijn, behalve bij de late aardappelen, waar we langer door moeten gaan met de bespuitingen.<br \/>\n<strong><span style=\"color: #ff0000;\">Het behoort tot de wettelijke plicht van iedere aardappelteler, professional of liefhebber, om de aardappelplaag te <span style=\"text-decoration: underline;\">voorkomen<\/span> en indien nodig te bestrijden!<\/span><\/strong><\/p>\n<p><strong>Productkeuze<br \/>\n<\/strong>Vraag advies in uw professioneel (tuin)centrum omtrent de te gebruiken producten. Door het verschil in erkenningen tussen Vlaanderen en Nederland is het niet mogelijk hier producten te publiceren. <em>Zo is\u00a0 bijvoorbeeld in Belgi\u00eb het gebruik van koperhoudende producten (contact, preventief) erkend in de biologische teelt van aardappelen, maar in Nederland niet.<br \/>\n<\/em>Gebruik een afwisseling van minstens twee producten, liefst \u00e9\u00e9n met preventieve contactwerking die de kieming van de sporen verhindert en \u00e9\u00e9n met terugwerking (curatief) die de kieming van de sporen onderbreekt (moderne middelen).<\/p>\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">De contactmiddelen<\/span> : <\/strong>Preventieve behandeling zonder knolbescherming. (producten op basis van <em>mancozeb, chloorthalonil en <\/em>eventueel koperhoudende producten en Bordeauxse pap)<br \/>\n<span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>Contactmiddelen met knolbescherming<\/strong><br \/>\n<\/span>-beter regenbestendig<br \/>\n-preventieve werking, sterke werking tegen sporen.<br \/>\n<em><span style=\"font-size: xx-small;\">Zo\u2019n middel is \u00a0Unikat Pro (in Belgi\u00eb).<br \/>\n<\/span><\/em><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">Lokaal systemische of translaminaire middelen<\/span><\/strong><br \/>\n&#8211; middelen die worden opgenomen door het gewas.<br \/>\n&#8211; weinig gevoelig voor afspoeling door regen.<br \/>\n4 juni 2014 : In Belgi\u00eb zijn heel wat middelen voor de bestrijding van aardappelziekte in <span style=\"text-decoration: underline;\">aardappelen <\/span>beschikbaar voor de liefhebber, al deze producten hebben een toelatingsnummer dat eindigt op G\/B (Garden producten). Volgens opzoekingen op Fytoweb.be zijn dit de volgende Cuprex Garden (contactmiddel), Dithane Garden (contactmiddel), Infinito Garden (systemisch middel) , Proxamil Garden (systemische werking) en Revus Garden (systemische werking);<\/p>\n<p>4 juni 2014 :\u00a0Volgens opzoekingen op ctgb.nl zijn in Nederland Revus Garden en Infinito ter beschikking voor de liefhebber. Misschien zijn er nog, maar het systeem laat een concrete opzoeking niet toe.<\/p>\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">Preventie<br \/>\n<\/span><\/strong>Natuurlijk mogen wij de preventie van aardappelplaag niet uit het oog verliezen.<\/p>\n<ul>\n<li>Een ruime rijafstand zodat het loof goed kan opdrogen.<\/li>\n<li>Pas om de vier jaar terugkeren op hetzelfde perceel met aardappelen.<\/li>\n<li>Opslagplanten en afvalhopen verwijderen.<\/li>\n<li>Gekeurd pootgoed gebruiken (dit is op diverse ziekten en aantastingen gekeurd en onderzocht).<\/li>\n<li>Vroeg gewas (voorkiemen of vroeg rijpend ras nemen).<\/li>\n<li>Evenwichtige bemesting en juiste plantenafstand.<\/li>\n<li>Op percelen die aangetast zijn wordt het aangetast loof verwijdert, de knollen kunnen dan nog afrijpen. Het loof gaat mee met het huisvuil.<\/li>\n<li>Tolerante rassen kiezen. Let wel, resistentie bestaat niet!<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">De cyclus<\/span><\/strong><br \/>\n<em><a href=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/image043.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/aardappelplaagcyclus5.gif\" alt=\"\" width=\"200\" height=\"138\" align=\"left\" \/><\/a>(klik figuur voor groter)<\/em>De ziekte verspreidt zich via sporen en overwintert in knollen en in afvalhopen. O\u00f6sporen zijn (geslachtelijke) overlevingssporen die in de grond en in loofresten achterblijven. Ze kunnen in de grond enkele jaren overleven. Aantasting door o\u00f6sporen kunt u voorkomen door niet vaker dan eenmaal per 4 jaar op hetzelfde stuk tuin aardappelen of tomaten te telen. Als u ziek loof op de composthoop gooit en later de compost onderspit, verspreidt u de o\u00f6sporen met de compost over uw hele tuin.<\/p>\n<p>De gewone (ongeslachtelijke) sporen zijn de ziektekiemen die zich via de lucht verspreiden en zo de buurpercelen kunnen aantasten. Ze worden gevormd in het witte schimmelpluis op de onderkant van aangetaste bladeren en stengels. <strong>Verwijder daarom onmiddelijke aangetaste plantendelen.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Overwintering van de aardappelziekte.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ongeslachtelijk. <\/strong><br \/>\nDe schimmel overleeft de winter in aangetaste aardappelen die op het veld achterblijven. Als deze aardappelen in het voorjaar opnieuw kiemen en het loof boven de grond komt, is het loof onmiddellijk aangetast.<\/p>\n<p><strong><br \/>\n<\/strong>De laatste 10 jaar is er ook sprake van overleving via o\u00f6sporen (geslachtelijke sporen) in de grond. Deze kunnen dan in het voorjaar kiemen en aardappelloof infecteren. Het zijn deze geslachtelijke sporen die ervoor zorgen dat de aardappelziekte in deze eeuw zoveel agressiever geworden is. Het is ook door de geslachtelijke vermenigvuldiging (die vroeger in Europa niet voorkwam) dat de resistentie bij resistente rassen dikwijls doorbroken wordt.<\/p>\n<p>Ziekteverloop (zie nummers op de foto)<\/p>\n<p><strong>Bron van deze foto:<br \/>\n<\/strong><a href=\"http:\/\/vegetablemdonline.ppath.cornell.edu\/factsheets\/Potato_LateBlt1983.htm\"><strong>vegetablemdonline.ppath.cornell.edu\/factsheets\/Potato_Latehtm<\/strong><\/a><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"display: inline; border-width: 0px;\" title=\"PotatoLateColl\" src=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2011wp\/a0251887650e_13D38\/PotatoLateColl.jpg\" alt=\"PotatoLateColl\" width=\"510\" height=\"246\" border=\"0\" \/><br \/>\n1. De spore van aardappelziekte heeft water nodig om te kiemen bij een gematigde temperatuur. 3 tot 5 dagen na de infectie zijn kleine vlekjes zichtbaar op de bladeren, maar ook op de stengels.<\/p>\n<p>2. Deze vlekjes worden snel groter.<\/p>\n<p>3. In het begin zien deze vlekjes er waterachtig, glazig uit.<\/p>\n<p>4. Enkele dagen later zijn dit droge, verdorde vlekken.<\/p>\n<p>5. De vlekken zijn dikwijls omringd door een lichtere gele zone.<\/p>\n<p>6. Ook de stengels kunnen aangetast worden.<\/p>\n<p>7. Bij sterke aantasting en veel regen kan de infectie doorgaan tot in de knollen.<\/p>\n<p><em><strong>Rassen en aardappelplaag<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em> <strong>Vroeg<\/strong><br \/>\nVroege aardappelen zijn over het algemeen gevoelig voor aardappelplaag, vandaar een selectie van drie rassen die in deze groep behoren tot de minst vatbare voor aardappelplaag, zeker wat betreft overzetting naar de knol.<br \/>\n\u2019Premi\u00e8re\u2019 &#8211; Kan zeer vroeg geoogst worden. Bloemige aardappel met gele gladde schil en lichtgeel vruchtvlees.<br \/>\n\u2018Prior\u2019 &#8211; Vast in de kook. Geschikt voor kleigrond.<br \/>\n\u2018Fresco\u2019 &#8211; Vroeg aardappel. Vastkokend. Zeer goede keukenaardappel, geschikt voor frieten. Lang bewaarbaar.<br \/>\n<strong>Halfvroeg<\/strong><br \/>\nE\u00e9n ras is bijzonder tolerant tegen aardappelplaag en wordt zelfs aangeraden voor biologische teelt.<br \/>\n\u2018Sante\u2019 Bloemige aardappel met lichtgeel vruchtvlees. Geschikt voor alle bereidingen. Goede bewaaraardappel.<br \/>\n<strong>Middenlaat en laat<\/strong><br \/>\n\u2018Agria\u2019, \u2018Nicola\u2019,\u00a0 \u2018Charlotte\u2019 zijn gekende, vrij tolerante soorten tegen aardappelplaag.<br \/>\nBijzonder resistent tegen aardappelplaag zijn :<br \/>\n\u2018Ditta\u2019, \u2018Remarka\u2019 , \u2018Disco\u2019,\u00a0 \u2018Surprise\u2019, \u2018Allure\u2019, \u2018Aziza\u2019\u00a0 en \u2018Texla\u2019 , deze laatste heeft eigenlijk nooit last van aardappelplaag.<\/em><\/p>\n<p><strong>Waarom aardappelplaag voorkomen?<\/strong><\/p>\n<p>Niet alleen sterft het loof volledig af en zal de productie dus niet heel groot zijn. Het meest vervelende\u00a0 is dat een groot deel van de knollen ziek worden en niet meer geconsumeerd kunnen worden, ook tijdens de bewaring worden nog veel knollen ziek.<\/p>\n<p><strong>Kenmerken<\/strong><\/p>\n<p><em>Phytophthora<\/em> herkent u aan bruinzwarte vlekken op het blad, waarbij aan de onderkant van het blad op de grens van ziek en gezond, groen weefsel onder vochtige omstandigheden wit schimmelpluis ontstaat. Op de stengels kunnen bruinzwarte vlekken ontstaan, die vaak beginnen in de bladoksels. Op de knollen vormt <em>Phytophthora<\/em> bruinachtige, iets ingezonken plekken; de knol is roestbruin verkleurd met &#8216;eilandjes&#8217; van gezond weefsel. De knol verrot.<\/p>\n<p><strong><em><span style=\"text-decoration: underline;\">Tip : lees ook het artikel van Cor over aardappelplaag, met adviezen: <\/span><\/em><a href=\"http:\/\/home.12move.nl\/mijnhobbys\/Phytophtora.htm\" target=\"_blank\"><em>klik hier<\/em><\/a><\/strong><\/p>\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">kenmerken aardappelplaag\u00a0 op het loof, klik om te vergroten<\/span><\/strong><br \/>\n<a href=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/image030.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"border-width: 0px;\" src=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/image0_thumb26.png\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"298\" border=\"0\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">Kenmerken op de knol (uit het artikel <\/span><\/strong><a href=\"http:\/\/home.scarlet.be\/groenteninfo\/2006\/08\/aardappelen-met-zwarte-of-bruine-huid.html\">Aardappelen met zwarte of bruine huid<\/a>) klik op de foto om te vergroten.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/image028.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" style=\"border-width: 0px;\" src=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/image0_thumb24.png\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"266\" border=\"0\" \/><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/images2006\/Aardappelplaagisnuvolopinhetland_14236\/image0_thumb26.png\" width=\"200\" height=\"150\" align=\"left\"\/><br \/>\n4 juni 2014. We kregen al regelmatig wat regen te verwerken. Het aardappelloof is al goed ontwikkeld waardoor het minder goed opdroogt. Kortom, de ideale omstandigheden voor aardappelziekte zijn al een hele tijd\u00a0aan de gang. Er was al aardappelziekte gesignaleerd. Met de huidige regen en de aangekondigde opwarming zullen er nieuwe infecties optreden. <strong>Controleer uw gewas vanaf nu elke dag<\/strong>! En grijp bij vaststelling van de ziekte onmiddellijk in. Maar omdat de omstandigheden zo slecht zijn, is preventief behandelen aan te raden. Omdat er ook na het weekend opnieuw regen voorspeld wordt blijft de situatie de komende twee weken zeer gunstig voor de ontwikkeling van de aardappelziekte.<br \/>\nAls de bladeren van aardappelen gedurende een bepaalde tijd nat blijven, dan is de kans op de kieming van de sporen van de schimmel groot. Een preventieve bestrijding moet nu zeker uitgevoerd worden, indien nog niet gebeurd. Hebt u al eens behandeld, dan is het nu zelfs tijd voor een nieuwe gewasbescherming&#8230;.<\/p>\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>De vrees bestaat dat gewone preventiemaatregelen, zonder bespuiting, dit jaar, 2014, \u00a0onvermijdelijk tot catastrofes zal leiden in veel tuintjes!!!! \u00a0<\/strong><\/span> Alleen resistente rassen blijven buiten schot vrees ik.<\/p>\n<h5><a href=\"http:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/berichten\/aardappelplaag-waarschuwing-en-bestrijding\">Lees verder over de preventie en bestrijding van aardappelziekte.<\/a><\/h5>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12,4,17],"tags":[],"class_list":["post-720","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aardappelen","category-featured","category-ziekten-plagen"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/720","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=720"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/720\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6428,"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/720\/revisions\/6428"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=720"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=720"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.plantaardig.com\/groenteninfo\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=720"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}